به گزارش خبرگزاری حوزه، حجتالاسلام و المسلمین علیاصغر اسلامیتنها در نشست تخصصی" آیین تشییع پیکر مطهر رهبر انقلاب و تولد نظم اجتماعی ایران نوین" با اشاره به این که بر اساس نگاه ناب دینی، آیین تشییع امام، آیین تشییع امت است، اظهار داشت: ما هنگامی که از آیین تشییع صحبت می کنیم، در واقع با یک رخداد مواجه هستیم که نامش از همین معنا گرفته شده است. باب تفعیل در اینجا تدریج و فرایندمندی را نیز اضافه می کند و تشییع را به یک حرکت تدریجی همراه با انتشار و اتصال تبدیل می سازد.
وی افزود: از این رو معتقدیم که آیین تشییع امام یعنی یک فرایند که در آن انتشار و حرکت دادن امام با حفظ اتصال به او انجام می شود و اگر جمعیت حاضر در این مراسم را دقیق نگاه کنیم می بینیم که این جمعیت در حال تشییع امام است. یعنی امام را در سطح شهر در خیابان و در عرصه عمومی منتشر می کند، اما در سطحی عمیقتر امام در درون قلوب و اذهان و روح های آنان نیز منتشر می شود و این آیین در عمیق ترین لایه خود بیعتی تمدنی با روح به شمار می رود.
وی گفت: از این حیث وقتی در این سطح برای یک شهید یا یک امام تشییع برگزار می شود، آنچه رخ می دهد صرفاً همراهی با یک پیکر نیست، بلکه رخدادی عظیم تر در حال وقوع است و در این معنا تابوت مطهر امام خود به مثابه یک رسانه عمل می کند، گویی امت با کمک این رسانه با جهان با تاریخ و با آینده سخن می گوید و این تابوت مانند میکروفون و بلندگو عمل می کند و پیام را به گذشته به آینده و به سراسر جهان منتقل می کند و این جمعیت انبوه در واقع با یاری این رسانه حقیقت اصلی خود و پیام اصلی خود را بیان می کند و از این زاویه آیین تشییع یک آیین ارتباطی نیز محسوب می شود.
مدرس حوزه و دانشگاه همچنین بیان داشت: همه افرادی که در این مراسم اجتماع می یابند، در واقع یک فرایند تفسیری را صورت می دهند، چرا که مردم در اینجا شهید را به مثابه یک متن می خوانند و هم زمان این متن به بازخوانی وجودی همان مردمی کمک می کند که در این آیین حضور یافته اند و از یک زاویه دیگر می توان گفت یک دور هرمنوتیکی در اینجا رخ می دهد مردم تابوت را تشییع می کنند و تابوت نیز به بازخوانی وجودی آنان یاری می رساند و همان گونه که در گام نخست تشییع امام توسط امت صورت می گیرد، در گام بعدی، خود امام نیز این امت را می پذیرد و دوباره به آن معنا می بخشد یعنی پذیرش و اعطای دوباره معنا از سوی امام انجام می شود
وی اضافه کرد: از سوی دیگر هنگامی که بیان می داریم که آیین تشییع امام، آیین تشییع امت است یعنی امام با پذیرش این جمع آنان را از جمعیت به امت تبدیل می کند و اینجا فاعل فعل در مرحله دوم خود امام است، یعنی امام با این اعطای معنا این جمع را به امت تبدیل می کند و از دل یک تجمع یک هویت تاریخی و دینی می سازد.
حجت الاسلام و المسلمین اسلامی تنها با اشاره به این که آیین تشییع امام صرفاً یک وداع اجتماعی با جسم نیست بلکه یک بیعت تمدنی است، گفت:اگر بخواهیم این موضوع را با دیگر تشییع های تاریخی مقایسه کنیم، باید بگوییم این تشییع از جهات متعدد منحصر به فرد است و حتی با تشییع تاریخی حضرت امام(ره) نیز قابل مقایسه نیست و شاید مهم ترین تفاوت این باشد که قائد شهید به شهادت رسیده و میزان اتصال این رهبر با سرچشمه امامت و با نقطه کانونی اهل بیت(ع) یعنی سیدالشهدا(ع) این رخداد را کم نظیر و بلکه بی نظیر می کند و ما در تاریخ شیعه شهید اول و شهید ثانی را داریم اما گستره تجربه حضور و تمدن سازی این شهید در تاریخ تجربه ای است که شاید در تاریخ شیعه نظیر نداشته باشد.
وی با بیان این که از سوی دیگر، آیین ها زمان و مکان را نشانه گذاری می کنند، گفت: مهم ترین خاصیت آیین این است که زمان و مکان را از حالت عریان و بی معنا بیرون می آورد و وقتی می گوییم امروز روز جمعه است امروز روز عاشوراست یا امروز روز عید غدیر است در واقع زمان را معنادار کرده ایم و آیین تشییع نیز زمان و مکان را معنا می بخشد و از این رو باید آن را در شمار ایام الله فهم کرد و روزهایی که در آن ها جلوه جلالی و جمالی الهی بیش از روزهای دیگر آشکار می شود از مصادیق ایام الله هستند و این آیین نیز از همین سنخ است و نباید این تشییع را فقط در قالب گفتمان مرگ تعریف کنیم زیرا تشییع آیین دوباره زیستن است نه آدابی برای مردن و اگر چه می توان آن را از منظر مرگ هم تفسیر کرد اما واقعیت این است که این آیین فرصت تمدنی فرهنگ ساز و جامعه ساز بزرگی را در خود دارد و انسان حاضر در این آیین با تمام وجود اعلام می کند که فرصت دوباره ای برای زیستن یافته است.
وی همچنین ضمن مقایسه این واقعه با شهادت حضرت اباعبدالله الحسین(ع) ابراز داشت: همان طور که شهادت سیدالشهدا(ع) فصل تازه ای از اسلام حقیقی و اسلام سیاسی را در جهان اسلام رقم زد شهادت قائد شهید نیز می تواند فصل نوینی از اسلام سیاسی را رقم بزند و این سخن به معنای انتقال از اسلام سیاسی به چیزی به نام اسلام فرهنگی نیست. چنین تقابلی اساسا درست نیست و تاریخ نیز این را نشان می دهد و شهادت سیدالشهدای انقلاب اسلامی نیز فصل نوینی از اسلام سیاسی را رقم خواهد زد و آیین تشییع فرصت بی نظیری برای اعلام و آشکار شدن این معناست.
وی افزود: در واقع وقتی حضور میلیونی مردم را می بینیم در واقع با پدیده ای مواجهیم که باید با مفهوم برساخت اجتماعی توضیح داده شود و در ادبیات جامعه شناسی برساخت اجتماعی یعنی اینکه ما واقعیت را به صورت خام و شفاف دریافت نمی کنیم بلکه مجموعه ای از مقولات اجتماعی در ساختار ذهنی و معرفتی ما نشسته اند و با کمک آن ها واقعیت را می خوانیم و تفسیر می کنیم و حضور میلیونی مردم در تشییع نشانه آن است که گفتمان انقلاب اسلامی با مفاهیم و معانی اش در متن و ذهن این امت نهادینه شده و مردم بر اساس همین نهادینه شدن دست به چنین کنشگری می زنند.
استاد حوزه و دانشگاه همچنین گفت: در هفته ها و ماه های اخیر در ادبیات برخی تحلیلگران این نکته مطرح شده است که امام و رهبر شهید نه فقط نگهدار و نگهبان ایران بلکه نگهدار و نگهبان جهان نیز بوده است و او فقط یک ابرمرد ایرانی نیست بلکه ابرمرد جهان است و ایران نیز آخرین سنگر بشریت در برابر استعمار استعمار نو و سلطه بر مظلومان و آزادگان جهان به شمار می رود و بنابراین اگر این واقعه را می بینیم باید بعد جهانی آن را نیز در نظر بگیریم و از این منظر مهم به تحلیل این قضیه کلیدی بپردازیم.
انتهای پیام
نظر شما